Welk soort onderzoek inzetten?

De directie van een organisatie kan om verschillende redenen besluiten tot het doen van een onderzoek. Dat maakt dat er ook veel verschillende vormen van onderzoek zijn. Welke vorm het beste kan worden ingezet, is afhankelijk van de behoefte of de situatie.

Zo kan een organisatie laten inventariseren hoe medewerkers met elkaar omgaan, zonder dat er een concrete aanleiding voor is. Zo’n onderzoek kan organisatie breed worden uitgevoerd of onder een selecte groep medewerkers of een specifiek team.

Op het moment dat er sprake is van een of meerdere klachten, signalen van ongewenste omgangsvormen, (mogelijk) grensoverschrijdend gedrag, wangedrag of bijvoorbeeld machtsmisbruik, kan de onderzoekscommissie gericht onderzoeken wat er precies aan de hand is.

De onderzoekscommissie hoort de betrokken mensen door het houden van diepte-interviews en inventariseert wat er (onderwater) speelt, wat is waargenomen en wat de betekenis daarvan is. Op basis hiervan maakt de onderzoekscommissie een verslag met bevindingen, conclusies en doet aanbevelingen voor mogelijke oplossingen of maatregelen.

Incompany
  • Extern & onafhankelijk
  • Zorgvuldig & gedegen
  • Afgestemd op de situatie
  • Met respect voor alle betrokkenen
  • Ook opvang en begeleiding van beklaagde/ beschuldigde

Wat is raadzaam voor jouw organisatie?

Diverse onderzoeksvormen

Bij een belevingsonderzoek steken de onderzoekers de thermometer dieper in de organisatie dan bij een Medewerkers Tevredenheidsonderzoek (MTO) of PSA-check. Onderzoekers voeren gesprekken met alle medewerkers, met een specifiek team of met een representatieve groep willekeurig gekozen medewerkers. Daarbij staat de beleving en ervaring rondom sociale veiligheid centraal. Er wordt gekeken naar gedrag van collega’s en leidinggevenden en de effecten daarvan op individueel, team- en organisatieniveau. Wanneer er sprake is van een impasse tussen medewerkers, kunnen tijdens het onderzoek mogelijke oplossingen worden verkend. Een belevingsonderzoek kan ook dienen als basis voor andere vormen van onderzoek, zoals een inventariserend onderzoek, een situatieonderzoek (huidige stand van zaken of nulmeting) of een empirisch onderzoek (gebaseerd op directe of indirecte waarnemingen en ervaringen).

Cultuur uit zich door individuen, die zich intrinsiek verbinden met de normen en waarden en de identiteit van de organisatie. Er kan een discrepantie zijn tussen de kernwaarden die de organisatie nastreeft (de gewenste cultuur) en de waarden die in de dagelijkse praktijk worden uitgedragen (de daadwerkelijke cultuur). Daarnaast zal elk team een eigen (sub)cultuur en (norm)gedrag ontwikkelen dat mogelijk niet in overeenstemming is met de gewenste normen en waarden van de organisatie. Een cultuuronderzoek geeft inzicht in de omgangscultuur evenals het effect van deze cultuur op het werkklimaat. Het onderzoek vindt plaats door individuele, diepte-interviews met een geselecteerde groep medewerkers.

In bepaalde situaties is het mogelijk om, voordat er daadwerkelijk een onderzoek wordt gestart, in contact te treden met de betrokkenen. Het doel van deze tussenstap is het doen van vooronderzoek om na te gaan of er ruimte is om de partijen aan tafel te krijgen en de gebeurtenis(sen) c.q. de (ontstane) situatie met elkaar te bespreken.
Een signalenonderzoek kan worden ingezet als er signalen zijn over grensoverschrijdend gedrag. Meldingen over grensoverschrijdend gedrag, misdragingen of wangedrag kunnen bijvoorbeeld bij de directie, HR, OR of vertrouwenspersoon gedaan zijn. Eveneens kunnen mogelijke patronen van grensoverschrijdend gedrag binnen een organisatie of afdeling in kaart gebracht worden.
Omdat vertrouwenspersonen informatie van melders zonder instemming niet delen, gaan onderzoekers zich zonder voorkennis verdiepen in datgene wat er speelt op een afdeling of binnen een kring van medewerkers die samenwerken. Dit gebeurt aan de hand van interviews met medewerkers die bereid zijn hier nadere informatie over te geven. De interviews en de eventuele overige documenten vormen de input voor het rapport waarin aanbevelingen staan opgenomen.
Bij een klachtenonderzoek is er sprake van één of meerdere (formele) klachten die betrekking hebben op mogelijk grensoverschrijdend gedrag. Onderzoekers gaan in gesprek met de vermeende dader (beklaagde) evenals met de persoon die een klacht heeft ingediend (klager). Daarnaast kunnen ook (ex-)medewerkers en andere direct of indirect betrokkenen worden gehoord. Meestal vindt met de beklaagde zowel het eerste als het laatste gesprek plaats, zodat deze gelegenheid krijgt om te reageren op de klacht en op de bevindingen. Soms wordt hiervoor een hoorzitting georganiseerd, waarbij hoor en wederhoor plaatsvindt. Het onderzoek leidt tot een rapport, waarin onder meer de mate van aannemelijkheid van de klacht wordt weergegeven.

Afhankelijk van de situatie, vraag of wens zijn er bijpassende onderzoeken, zoals:

  • Situatie onderzoek (huidige toestand of als nulmeting).
  • Empirisch onderzoek (directe of indirecte waarnemingen/ ervaringen).
  • Feitenonderzoek (vaststelling van de feiten, gescheiden van fictie).
  • Integriteitsonderzoek (relevante feiten en omstandigheden bij een -vermeende- integriteitsschending).
  • Persoonsgericht onderzoek zoals een meldingsonderzoek of een calamiteitenonderzoek (in de zorg).
In sommige situaties kan het zinvol zijn om na te gaan of er nog mogelijkheden zijn om tot een gepaste oplossing te komen voordat besloten wordt tot het doen van onderzoek.

Gespreksbegeleiding biedt informele ondersteuning als er sprake is van bejegening (de wijze waarop iemand zich gedraagt tegenover een ander). De gespreksbegeleider (onderzoeker) voert inventariserende gesprekken met de betrokkenen. Tijdens de vertrouwelijke gesprekken wordt de situatie, de onderlinge verhoudingen, de voorvallen/gebeurtenissen in kaart gebracht en wordt nagegaan wat de invloed daarvan is en/of betekent. Eveneens wordt, met een ieder, verkend of en hoe het tot een oplossing, tussen betrokkenen, kan komen. Getracht wordt om bereidheid te creëren om, onder begeleiding, met elkaar in gesprek te gaan.

Het doel is om beschadigde of verstoorde relaties te herstellen, te begrijpen wat intenties waren en te komen tot begrip, mildheid en verzoening zodat de betrokkenen op een respectvolle en gelijkwaardige manier, met elkaar, verder kunnen (omgaan) en samenwerken.

Nagaan wat een -eventueel- onderzoek betekent of inhoudt? Neem vrijblijvend contact op via het contactformulier of bel naar 033-2094004.

Wat hangt mij boven mijn hoofd?

Het is heel normaal dat het instellen van een onderzoek spannend kan zijn. Een paar adviezen van onze kant:

  • Neem geen overhaaste of onbesuisde beslissingen.
  • Maar, denk ook niet dat het wel weer overwaait.
  • Eén rotte appel kan een fruitschaal aantasten.
  • Neem op een adequate wijze de verantwoordelijkheid wanneer er wat speelt of er (vermoedelijk) sprake is van grensoverschrijdend gedrag.
  • Medewerkers die in een sociaal veilige omgeving werken presteren beter, werken effectiever samen, zijn minder vaak ziek en wisselen minder snel van baan.

Welk onderzoeksbureau?

Met de groeiende vraag naar het doen van onderzoek nemen ook het aantal onderzoeksbureaus toe. Om de kwaliteit van onderzoeksbureaus te borgen verwachten wij dat er eisen gesteld gaan worden en er voor onderzoeksbureaus en onderzoekers een keurmerk komt. Wij juichen dat toe! Grondig, gedegen en zorgvuldig onderzoek is een specialistisch vak.

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief